Op twaalf minuten rijden van Nans-les-Pins staat in het stadje Saint-Maximin-la-Sainte-Baume een kerk die je daar niet verwacht: de basiliek Sainte-Marie-Madeleine, de grootste gotische kerk van de Provence en een van de belangrijkste bedevaartsplaatsen van Frankrijk. Wie de grot van Maria Magdalena in het massief bezoekt, maakt het verhaal hier compleet, want in de crypte van deze basiliek rusten haar relieken.
Het op twee na belangrijkste graf van de christenheid
De bouw van de basiliek begon in 1295 en werd pas rond 1532 voltooid. Aanleiding was de herontdekking, in 1279, van de relieken die aan Maria Magdalena worden toegeschreven. Graaf Karel II van Anjou liet daarop deze kerk bouwen, met pauselijke erkenning door Bonifatius VIII, en vertrouwde het beheer toe aan de dominicanen.
In de eeuwen daarna gold het graf van Maria Magdalena hier als het derde graf van de christenheid, na dat van Christus in Jeruzalem en dat van Petrus in Rome. Dat verklaart de schaal van het gebouw: een hooggotische ruimte die in de zon van de Provence bijna noordelijk aandoet. Een klassieke kerktoren en een afgewerkte voorgevel heeft de basiliek nooit gekregen, wat haar van buiten een onverwacht sober silhouet geeft.
De crypte en de relieken
Onder het koor ligt de crypte, het oudste deel van de plek. Daar staan vier vroegchristelijke marmeren sarcofagen uit de vierde en vijfde eeuw, in 1279 ontdekt en toegeschreven aan Maria Magdalena, Sint-Maximinus, Sint-Sidonius en Sinte-Marcella. In een vergulde reliekschrijn wordt de schedel bewaard die aan Maria Magdalena wordt toegeschreven.
In 2017 lieten onderzoekers op basis van die schedel een gezichtsreconstructie maken. Hun bevinding: het zou gaan om een tengere vrouw van mediterraan type, rond de zestig jaar oud. Of je de overlevering nu letterlijk neemt of niet, de crypte is een van de meest beladen ruimtes die je in deze regio kunt bezoeken.
Het Isnard-orgel
Een van de wereldberoemde schatten van de basiliek is het orgel, gebouwd in 1772 en 1773 door Jean-Esprit Isnard. Het geldt als een van de gaafst bewaarde historische orgels van Frankrijk. Volgens de overlevering bleef het tijdens de Franse Revolutie gespaard doordat de organist er revolutionaire liederen op speelde, waaronder de Marseillaise, zodat niemand het instrument durfde te vernielen.
In de zomermaanden worden er regelmatig orgelconcerten gegeven. Voor data en tijden kun je terecht bij de parochie of het Office de Tourisme.
Het Couvent Royal
Tegen de basiliek aan ligt het Couvent Royal, het voormalige koninklijke dominicanenklooster. Het is tegenwoordig in gebruik als hotel en plek voor evenementen, maar de kloostergang en de binnenplaats zijn een rustige aanvulling op een bezoek aan de kerk.
Praktisch en combineren
Vanaf Nans-les-Pins rijd je in ongeveer twaalf minuten naar Saint-Maximin. De toegang tot de basiliek is gratis. Omdat het een actief gebedshuis is, worden gepaste kleding en stilte gewaardeerd; openingstijden en mistijden vind je op de site van de parochie.
Saint-Maximin is meteen de dichtstbijzijnde stad met een grote supermarkt, en de markt op woensdag- en zaterdagochtend is een mooie aanleiding om een bezoek aan de basiliek te combineren met een ochtend over de markt. Voor wie het complete verhaal van Maria Magdalena wil beleven, is de logische tweeluik: eerst de grot in het massief, dan de relieken hier in de crypte. Praktische informatie over de regio staat op onze pagina praktisch geregeld.
Tot slot
De basiliek van Saint-Maximin is het soort plek waar je niet voor de Provence komt, maar die je vakantie er wel rijker op maakt. Een gotisch monument van Europese allure, een crypte met vijftien eeuwen geschiedenis en een orgel met een verhaal, allemaal op een kwartiertje van het dorp. Combin